Ferzan Özpetek'ten "İstanbul Kırmızısı"

Ferzan Özpetek'ten "İstanbul Kırmızısı"
Bir tür Ferzan Özpetek filmi izliyormuş duygusuyla okuyoruz İstanbul Kırmızısı’nı Usulca içe işleyen, bu yönde tohumlar serpen, ancak sinemacıya yakıştırılabilecek kesmelerle, sıçramalarla farklı yerlere, bunların dayanak oluşturduğu öykülere ilmekler atan bir anlatımla yol alıyor roman





Sinemanın çekiminden romanın çevrintisine Çok yönlülüğe dayalı toplumsal, bireysel bir yaşam kuramadığımız ortada
En özgür, en özgün tutum, davranışla, işleyişle karşılaşılacağı kestirilebilecek sanat alanında bile kopyacı bir kavrayış sergilemekten kurtulamıyoruz Sanatta benimsenerek öne çıkarılan bir okulun, tutumun, adın, yapıtın ardılı olmayı daha güvenilir bulduğumuzdan mı nedir, gelişmiş algıya sahip verimleyici, alımlayıcı yansıtımı dışında kitlesellik taşıyan sanatsal ilişkilenişlerde, bununla örtüşür eylemlerle karşılaşmıyor muyuz hep?
Müzikten resme, tiyatrodan sinemaya kitlesel akışlarda edebiyatseverlik, müzikseverlik, tiyatroseverlik kendine ayrı ayrı yer açarken sanatseverlik olgusu üzerinde gereğince durulmayışı da anlamlı değil mi?
Çoksesliliği başaramayışımızın pek çok nedeni sayılacaktır elbette, ama alışılmışın vaat ettiği bir güvenilir limana sığınma güdüsünün de bunda hatırı sayılır payı olsa gerek Göreneğe uyularak sergilenen aynı bir yaşama anlayışının giderek bize aynı anlayışta yeme içmeyi, söyleşmeyi, evlenmeyi, eğitimi, beğeniyi, olumlamayı, tapınmayı vb dayattığı da görmezden gelinmemeli bu arada Demek biz, bunları kültür içi kılabilmiş değiliz Toplumca sürekli tarhana bulgur okuyup dinlememiz, izleyip seyretmemiz, paylaşmamız da bunu gösteriyor bir bakıma
Hep aynı türde roman tiryakisi okur veya sinema tutkunu izleyici olmak yerine şöyle alçakgönüllü sanatsever olmayı sindirebilmek az şey mi? Sözgelimi 33 İstanbul Film Festivalini karşılayan şu günlerde, bu filmler yalnız sinemaseverlere mi sunuluyor? Film konusunda televizyonların dar hendesesine bağlı kalan insanlar bunun ayırdında olmayabilir, ama kimi romanlar, albümler, filmler vb yüz binlerce insana ulaşırken İstanbul’da böylesi bir sinema tansığının yaşandığının ne ölçüde bilincindeyiz?
Öte yandan yazıncılar arasında sinemacılık yapanlar kadar sinemacılarımız arasında yazına yönelik yapıt üreten de az değil Bu yılki festivalde Altın Lale Ulusal Yarışma Jüri Başkanlığını üstlenen Derviş Zaim eski bir romancı örneğin Ama tek romanda bıraktı sanıyorum işi: Ares Harikalar Diyarında (1995) Var mı başka romanı, bilmiyorum Ama şimdilerde yazınsal üretimleriyle adlarından söz ettiren sinemacıları konu alalım istiyorum biraz da…
Bu hafta yine Zaim gibi, “şimdilik” ilk kitap olarak tek romanla bizi selamlayan, ileride belki kendisinden yenilerini de okuyacağımız dünya sinemasının ünlü bir adı Ferzan Özpetek’in, onun çiçeği burnunda yazarlık verimi ilk romanına ayıralım istiyorum “Kitaplar Adası”nı: İstanbul Kırmızısı (İtalyancadan çev: Eren Cendey; Can, 2014)

______________________________